Een paar weken geleden postte Freek Janssen, directeur van het Philips Museum, een oud filmpje op LinkedIn. Anton Philips werd 75 en kreeg tijdens een feestelijke ceremonie in het Philips Ontspanningscentrum een standbeeld aangeboden.
In zijn dankwoord richtte hij zich niet tot bestuurders maar tot de jeugd van de stad. Geen grote woorden, geen ingewikkelde theorie. Hij sprak over karakter, moed, voortvarendheid en fantasie, ook in business. Eigenschappen die iedereen kan hebben, ongeacht afkomst, leeftijd of opleiding. „Ik ben zelf ook geen professor”, voegde hij eraan toe.
Dat was in 1949. Het beeld kwam er en staat er nog steeds, voor het station. Op nog geen paar honderd meter van die plek ligt de TU/e. Een levendige, groeiende campus, midden in de stad, waar de jeugd van tegenwoordig leert, onderzoekt en onderneemt. Het onderwijs lijkt nauwelijks nog op dat van toen. De studenten zijn diverser en internationaler dan ooit, vanuit de hele wereld komen ze naar Eindhoven.
Wie binnenloopt bij Innovation Space ziet studenten aan het werk. Studenten van verschillende opleidingen die samen werken aan echte opdrachten uit het bedrijfsleven. Geen simulatie, geen oefening. Gewoon beginnen en kijken waar je uitkomt.
Loop je iets verder, dan kom je de studententeams tegen. In Momentum zitten ze bij elkaar, in hokken met tafels en werkbanken, laptops, onderdelen en whiteboards vol ideeën. Hier wordt gebouwd. Aan zonneauto’s die op eigen energie de wereld over rijden. Raceauto’s met batterijen die in minuten opladen. Een robot die zelfstandig naar de Zuidpool navigeert. Huizen die meer energie opwekken dan ze verbruiken. Technologie die mensen nieuwe zintuigen geeft. Dingen die nog niet af zijn maar wel werken. Of stukgaan. En daarna weer beter worden.
Het vraagt iets van ze. Tijd die ze, naast hun studie en bijbaan, niet hebben. Zekerheid die er niet is. En toch beginnen ze. Niet omdat het moet. Maar omdat ze zelf hebben besloten dat dit het waard is.
Ze doen het niet alleen. Er zijn bedrijven die meedenken, onderdelen leveren, vragen stellen. Een netwerk dat het mogelijk maakt om te bouwen zonder dat het eindpunt al vastligt.
Een paar jaar geleden zag ik team SOLID pitchen op een podium. Ze werkten aan energie uit ijzerpoeder en vertelden over hun eerste demo bij Metalot en de stap naar de brouwerij in Lieshout. Het werkte. Nog klein, nog pril, maar het stond er.
Zes jaar later staan ze op hetzelfde podium. Niet meer als studententeam maar als ervaren ondernemers: RIFT, met een investering van 114 miljoen euro en plannen voor hun eerste fabriek. Tijdens Demos, Pitches & Drinks wordt de champagne opengetrokken. Even stilstaan bij wat er is gebeurd en hoe ze hier zijn gekomen.
Iemand herinnert zich nog een gesprek tijdens het eten in een studentenhuis. Twijfel. Gaat dit werken? Is dit niet te ingewikkeld? En toch: laten we het proberen. Zo ontstaat het hier. Van studententeam naar startup naar wereldwijde impact. Niet lineair. Niet voorspelbaar. Maar als een optelsom van mensen die beginnen, elkaar tegenkomen en doorgaan.
Loop je aan het eind van de dag via het station richting de binnenstad dan kom je langs dat beeld. Anton vroeg het aan de jeugd van zijn tijd. De jeugd van nu geeft antwoord. Met karakter, moed, voortvarendheid en fantasie.
Bert-Jan Woertman
is consultant voor innovatie-
ecosystemen en interim manager
