Twaalf toonaangevende bedrijven, vier kennisinstellingen en de provincie Noord-Brabant slaan de handen ineen om de halfgeleidersector in de Brainport-regio circulairder te maken. Vorige week kwamen bestuurders en innovators voor het eerst bijeen om de uitvoering van het Circular Business Program Semicon (CBPS) formeel op gang te brengen. De provincie investeert 2 miljoen euro in het programma; in totaal gaat er ruim 4 miljoen in om. De eerste resultaten worden nog dit jaar verwacht.
Repareren en hergebruiken als strategische keuze
De halfgeleidersector, met ASML als bekendste naam, is sterk vertegenwoordigd in de Brainport-regio. De machines die hier worden gemaakt, bestaan uit duizenden hoogwaardige onderdelen die vaak nog bruikbaar zijn na vervanging, maar toch worden weggegooid. Het CBPS, een meerjarig innovatieprogramma dat loopt van 2025 tot 2029, wil daar structureel verandering in brengen.
Dat vraagt om samenwerking door de hele keten. Niet alleen grote fabrikanten als ASML en VDL ETG, maar ook kleinere toeleveranciers als KMWE, Meilink, HQ Pack en Neways nemen deel aan het programma. Kennisinstellingen als TNO, TU/e, Eindhoven Engine en Fontys leveren onderzoek en expertise.
Zes concrete projecten
De Innovatiecoalitie Circular Semicon (IC CS), de samenwerkingsstructuur waarbinnen het CBPS wordt uitgevoerd, start met zes projecten. Zo komt er een triage- en demontagecentrum waar bedrijven machineonderdelen kunnen onderzoeken en herstellen. Daarnaast ontwikkelen de partners een digitale tool die inzicht geeft in welke onderdelen herbruikbaar zijn. Ook werken ze aan methodes die bedrijven helpen circulair te ontwerpen en nieuwe verdienmodellen te bouwen.
Jeroen van Olffen, programmamanager bij uitvoerder ImpactX, licht toe waarom een coalitieaanpak noodzakelijk is: circulariteit raakt ontwerp, data, processen én de onderlinge samenwerking in de keten. Geen enkel bedrijf kan dat in z’n eentje organiseren.
Overijssel kijkt mee
Het diner op 19 maart bij restaurant De Luytervelde in Eindhoven trok ook aandacht van buiten Noord-Brabant. Gedeputeerde Erwin Hoogland (VVD), verantwoordelijk voor Regionale Economie en Circulaire Economie in Overijssel, sloot aan om de aanpak te verkennen voor zijn eigen provincie. Dat Noord-Brabant dit model uitdraagt als exporteerbaar gedachtengoed, maakt de regionale ambitie groter dan alleen Brainport.
Gedeputeerde Martijn van Gruijthuijsen (VVD), vanuit de provincie Noord-Brabant verantwoordelijk voor Economie, Kennis en Talentontwikkeling, benadrukte het belang van de aanpak: samenwerking via het Brainport Industries-netwerk maakte het mogelijk om snel projecten op te starten.
Europese strategische context
Voor ASML is deelname geen vrijblijvende duurzaamheidsoefening. Senior Business Partner Circular Economy Nestor Coronado Palma omschrijft circulariteit als een strategische noodzaak voor de toekomst van de sector: pas door het opschalen van hergebruik en reparatie van hoogwaardige onderdelen kan circulariteit van pilot naar industriële toepassing groeien.
Die ambitie past in een bredere Europese context. De Europese Unie zet in op technologische en economische onafhankelijkheid in de halfgeleidermarkt, onder meer via de European Chips Act. Een circulaire keten vermindert de afhankelijkheid van schaarse grondstoffen en buitenlandse leveranciers.
Groei mogelijk
Het programma staat open voor nieuwe deelnemers. OEM’s en toeleveranciers die willen aansluiten bij de Innovatiecoalitie Circular Semicon kunnen contact opnemen met programmamanager Jeroen van Olffen via jeroen@impactx.nl.
