Een verhuisbus door Eindhoven, asdeeltjes uit Palestijnse grond en radioactieve resten van kernproeven in Australië. Het zijn niet de eerste onderwerpen waaraan je denkt bij design. Toch leverden ze drie afstudeerders van Design Academy Eindhoven de belangrijkste ontwerpprijzen van de opleiding op. Raghad Saqfalhait, Athanasios Paspaliaris en Louella Exton werden zaterdag 17 oktober tijdens de opening van de Graduation Show onderscheiden voor hun werk. De onafhankelijke jury’s prezen vooral hun vermogen om maatschappelijke vraagstukken vanuit een verrassende invalshoek zichtbaar te maken.
De drie prijzen worden jaarlijks uitgereikt aan afstudeerders die zich onderscheiden door hun onderzoek, originaliteit en maatschappelijke betrokkenheid. Een externe jury van deskundigen uit onder meer de ontwerpwereld, wetenschap, cultuur en industrie beoordeelt de projecten. De winnaars ontvangen ieder 2.000 euro en een trofee, dit jaar ontworpen door oud-student Clara Schweers en geproduceerd in samenwerking met MAKE Eindhoven.
WAT ASDEELTJES KUNNEN VERTELLEN
De Gijs Bakker Award, bestemd voor een masterstudent, ging naar Raghad Saqfalhait. Met haar project The Dead Are Never Inert onderzoekt ze asdeeltjes in Palestijnse bodemmonsters. Die vormen het vertrekpunt voor een verhaal over geschiedenis, herinnering en de manier waarop archeologisch onderzoek wordt gebruikt om aanspraken op land te onderbouwen.
Saqfalhait combineert film, performances en analoge projecties. Ze kijkt daarbij niet alleen naar archeologische vondsten, maar juist naar het materiaal dat normaal gesproken terzijde wordt geschoven. De jury waardeert hoe ze wetenschappelijke kennis, persoonlijke verhalen en maatschappelijke kritiek met elkaar verbindt, zonder de ene vorm van kennis belangrijker te maken dan de andere.
EINDHOVEN BEKEKEN VANUIT EEN VERHUISBUS
Athanasios Paspaliaris koos een heel andere aanpak. Tijdens zijn studie begon hij een verhuisbedrijf met een bestelbus. Terwijl hij spullen vervoerde voor onder anderen studenten, ingenieurs en galeriehouders, filmde hij zijn ontmoetingen. Dat resulteerde in Unskilled Worker, waarmee hij de René Smeets Award won.
Zijn films tonen Eindhoven vanuit een perspectief dat doorgaans buiten beeld blijft. Niet de glanzende gebouwen of technologische innovaties staan centraal, maar de mensen die in de stad wonen, werken en verhuizen. Hun gesprekken gaan onder meer over migratie, ergens thuishoren en het zoeken naar een thuis.
Volgens de jury laat Paspaliaris zien dat ontwerpen niet altijd begint met het bedenken van oplossingen. Soms is aandachtig luisteren en werkelijk contact maken minstens zo belangrijk.
DE SPOREN VAN KERNPROEVEN
De Melkweg Award ging naar Louella Exton voor Tracing Hot Particles: A Matter of Time. Haar installatie onderzoekt de radioactieve resten van Britse kernproeven die tussen 1952 en 1963 plaatsvonden bij Maralinga in Australië.
Met waarschuwingsborden, materiaalonderzoek en experimentele weermodellen brengt ze de langdurige gevolgen van radioactieve vervuiling onder de aandacht. Daarbij onderzoekt ze ook hoe klimaatverandering oude vervuiling opnieuw in beweging kan brengen.
De jury prijst de manier waarop Exton wetenschappelijke gegevens, kennis van inheemse gemeenschappen en materiaalgebruik samenbrengt. Haar werk stelt de vraag hoe lang de gevolgen van technologische beslissingen zichtbaar blijven, ook wanneer de oorspronkelijke gebeurtenissen al tientallen jaren achter ons liggen.
OOK EEN EERVOLLE VERMELDING
Een eervolle vermelding was er voor Becky Franks. Met Designing the Designer maakte zij een sieradencollectie over haar eigen ontstaansgeschiedenis via ivf en ICSI. Ze ontmoette zelfs de embryoloog die bij haar verwekking betrokken was. Die ontmoeting verwerkte ze in sieraden die vragen oproepen over afkomst, identiteit en familiebanden.
De prijswinnende projecten zijn nog tot en met zondag 25 oktober te zien tijdens de Graduation Show van Design Academy Eindhoven, onderdeel van Dutch Design Week. De tentoonstelling vindt plaats aan de Professor Doctor Dorgelolaan 2 in Eindhoven.
