Op zondag 30 augustus trekt de 67e Brabantsedag door Heeze, met als thema ‘Alles uit de kast’. Zestien wagenbouwersgroepen halen vergeten gebeurtenissen uit de geschiedenis van het Hertogdom Brabant naar boven. Voor Brainport is de opbrengst opvallend: drie creaties gaan over Eindhoven, van de Italiaanse gastarbeiders bij Philips tot de mislukte filmstudio Phillywood. De parade start om 13.30 uur en trekt jaarlijks tienduizenden bezoekers naar het dorp onder de rook van de stad.
De Brabantsedag is een theaterparade in Heeze, gemeente Heeze-Leende, een van de 21 gemeenten van de Metropoolregio Eindhoven. Wagenbouwersgroepen uit het dorp bouwen maandenlang aan rijdende decors, ondersteund door ruim tweeduizend acteurs. De spelregels zijn strak: het onderwerp moet historisch zijn, minstens vijftig jaar oud, en het mag nooit eerder in de parade zijn vertoond. Na 66 edities zijn zo ongeveer duizend onderwerpen uit de Brabantse geschiedenis verbruikt, wat de zoektocht naar nieuw materiaal jaarlijks lastiger maakt.
Drie keer Eindhoven in de stoet
Vriendenkring Hopeloos vertelt met ‘La Radio del Signor Frits’ het verhaal van de Italiaanse arbeidsmigranten die in de jaren vijftig bij Philips kwamen werken. Vriendenkring van Gaal bouwt een creatie rond Kid Baltan, het pseudoniem van componist Dick Raaijmakers (1930-2013). Hij werkte tussen 1954 en 1960 in het Philips Natuurkundig Laboratorium in Eindhoven en maakte daar met tapetechniek wat achteraf geldt als de eerste popmuziek met elektronische middelen. Zijn artiestennaam is een omkering van zijn bijnaam ‘Dik Natlab’.
Bloed, Zweet en Tranen neemt Phillywood onder handen, de filmstudio die Philips in de jaren dertig aan de Oirschotsedijk opzette, op het terrein dat nu Strijp-T heet. De studio leverde in 1934 de eerste Nederlandse speelfilm met geluid op, ‘Willem van Oranje’, die commercieel en artistiek tegenviel. Het bleef bij dat ene project.
Rovers, ontploffingen en een koning met een geheim
Buiten Eindhoven put de parade uit de hele voormalige hertogdom. Vriendenkring de Oude Ambachten verbeeldt de Bende van de Witte Veer, de grootste roversbende die Noord-Brabant kende. De bende hield zich rond 1720 schuil in de moerassen tussen ‘s Gravenmoer en Loon op Zand, precies op de grens van Staats-Brabant en Holland, zodat ze bij problemen simpelweg naar het andere rechtsgebied kon uitwijken.
Vriendenkring De Rooie Hoek toont de Bergse buskruitramp van 29 maart 1831, toen een explosie in het kruitmagazijn van laboratorium Stoelemat een vijfde van Bergen op Zoom in puin legde. Vriendenkring de Laarstukken brengt ‘De dekmantel van Willem II’, over de koning die negen jaar in Tilburg woonde en jarenlang werd gechanteerd vanwege zijn relaties met mannen. Verder passeren onder meer de Tilburgse instrumentenfabriek Kessels, die tussen 1886 en 1955 ruim een half miljoen instrumenten de wereld in stuurde, transportpionier Stoof Breda, de Olympische Zomerspelen van Antwerpen in 1920 en de Bossche schandhuik.
Praktische informatie
De sfeerpleinen in Heeze openen om 11.00 uur met muziek en straattheater. De theaterparade begint om 13.30 uur. Tickets en tribuneplaatsen zijn te koop via brabantsedag.nl/tickets; kinderen tot en met twaalf jaar hebben gratis toegang. Heeze is bereikbaar per trein en auto.
